Dünyanın en büyük varlık yöneticisi şirketi Blackrock’ın CEO’su Larry Fink, yapay zeka yatırımlarının getirilerinin sınırlı bir kesimde yoğunlaşabileceğine dikkat çekiyor. Fink’e göre, sektörün büyümesini finanse eden sınırlı sayıdaki şirket ve yatırımcı, bu dönüşümden orantısız şekilde fayda sağlayabilir.
“Yapay zeka, mevcut eşitsizlikleri daha da büyütebilir”
Fink, pazartesi günü hissedarlara gönderdiği yıllık mektubunda, bireylerin yapay zeka dönüşümüne katılım yolları bulamaması halinde servet uçurumunun daha da derinleşebileceğini vurguladı. Kapitalizmin toplumun geniş kesimleri için yeterince çalışmadığı yönündeki algının güçlendiğine dikkat çekti.
Geçmişte yaratılan büyük servetin çoğunlukla zaten finansal varlıklara sahip olanlara aktığını belirten Fink, yapay zekanın bu döngüyü daha büyük ölçekte tekrar edebileceğini ifade etti. Ona göre temel soru şu: “Bu büyümeden kimler pay alacak?”
Piyasa değerleri artarken sahipliğin dar bir kesimde kalmasının, ekonomik refahın geniş kitleler için ulaşılmaz görünmesine yol açabileceğini de ekledi.
Teknoloji devleri arasında yapay zeka yarışı hızlandı
Bu yıl yapay zekadaki hızlı ilerleme, finansal piyasalarda dengeleri değiştirirken; Meta, Microsoft, Alphabet ve Amazon gibi devler arasında yoğun bir rekabet başlattı. Şirketler, OpenAI ve Anthropic ile rekabet edebilecek kendi yapay zeka modellerini geliştirmeye odaklanıyor.
Öte yandan OpenAI ve Anthropic, bugüne kadar büyük ölçüde kurumsal yatırımcılardan sağladıkları özel finansman turlarının ardından yeni kaynak yaratmak amacıyla halka arz (IPO) planları üzerinde çalışıyor.
“Veri ve altyapıya sahip olanlar öne geçecek”
Fink’e göre yapay zekadan en büyük payı, bu teknolojiyi ölçeklendirebilecek veri, altyapı ve sermayeye sahip şirketler alacak. Bu durumun tarihsel olarak olağan olduğunu belirten Fink, teknolojik dönüşümlerin her zaman yeni piyasa liderleri yarattığını ifade etti.
Bu süreçte Pimco, Apollo Global Management, Blackstone ve Blue Owl Capital gibi ABD merkezli yatırım devleri, büyük veri merkezi projelerinin finansmanında önemli rol oynuyor.
BlackRock’tan milyarlarca dolarlık yapay zeka yatırımı
Yaklaşık 14 trilyon dolarlık varlık yöneten BlackRock da bu alandaki yatırımlarını hızlandırmış. Şirket; Microsoft, çip üreticisi Nvidia ve Abu Dhabi merkezli MGX fonu ile birlikte yapay zeka yatırımlarına yönelik 30 milyar dolarlık bir yatırım aracı oluşturdu.
Ayrıca geçen yıl BlackRock ve altyapı kolu GIP, dünyanın en büyük veri merkezi operatörlerinden biri olan Teksas merkezli Aligned Data Centers’ı satın almak için 40 milyar dolarlık bir anlaşmaya imza attı.
“Asıl mesele, bu büyümenin kapsayıcı olması”
Fink, yapay zekanın önemli ekonomik değer yaratacağını ancak kritik meselenin bu büyümenin kimler tarafından paylaşılacağı olduğunu vurguladı. Bireylerin bu büyümeden faydalanabileceği daha erişilebilir ve kapsayıcı mekanizmaların oluşturulmasının zorunlu olduğunu belirtti.
ABD sosyal güvenlik sistemi için reform çağrısı
Fink, mektubunda ayrıca ABD sosyal güvenlik sistemine de değinerek, sistemin 2033 gibi erken bir tarihte emeklilere tam ödeme yapmakta zorlanabileceği uyarısında bulundu.
Çözüm olarak, sosyal güvenlik fonlarının yalnızca ABD Hazine tahvillerinde tutulmak yerine daha geniş finansal piyasalara yönlendirilmesini önerdi. Bu adımın finansman açığını kapatmaya yardımcı olabileceğini savundu.
“Sosyal güvenlik temel bir vaat ve bu vaadin yerine getirilmesi gerekir. Ancak mevcut sistemle hiçbir şey yapmamak, bu vaadin bozulmasına yol açabilir,” ifadelerini kullandı.
Ne anlama geliyor?
BlackRock CEO’sunun değerlendirmeleri, yapay zekanın yalnızca teknolojik değil aynı zamanda sosyo-ekonomik bir kırılma yarattığını ortaya koyuyor. Önümüzdeki dönemde tartışma, yapay zekânın ne kadar büyüyeceğinden çok, bu büyümenin kimler arasında ve nasıl paylaşılacağı ekseninde şekilleneceğine işaret ediyor.
Buna da göz atın: Ufuk çizgisinin ötesi: Teknolojik tekillik