ABD hükümeti, güvenlik gerekçesiyle erişimi durdurulan Anthropic’in en gelişmiş yapay zeka modelleri Fable 5 ve Mythos 5 üzerindeki kısıtlamasını tamamen kaldırdı. Karar, yapay zeka alanında güvenlik kaygıları ile inovasyon arasındaki dengenin nasıl kurulacağına ilişkin tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.
Anthropic, yaptığı açıklamada ABD Ticaret Bakanlığı’nın şirketin en gelişmiş modelleri olan Claude Fable 5 ve Mythos 5 üzerindeki ihracat kontrollerini kaldırdığını duyurdu.
Şirket açıklamasında, “Ticaret Bakanlığı’nın Claude Fable 5 ve Mythos 5 üzerindeki ihracat kontrollerini kaldırdığına dair resmi bildirim aldık. Erişimi yarından itibaren yeniden açmaya başlayacağız ve kısa süre içinde daha fazla bilgi paylaşacağız.” ifadelerine yer verildi.
Karar, ABD Ticaret Bakanı Howard Lutnick’in sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımın hemen ardından geldi. Lutnick, son iki hafta boyunca Anthropic ile yakın çalışarak Fable 5 modelini değerlendirdiklerini ve modelin ABD hükümetinin güvenlik beklentileriyle uyumlu hale getirildiğini belirtti. Bakan, bu sürecin aynı zamanda ABD’nin yapay zeka liderliğini güçlendirmeyi hedeflediğini ifade etti.
İhracat yasağı neden uygulanmıştı?
Fable 5, Anthropic’in en gelişmiş modeli olan Mythos’un kamu kullanımına uygun ek güvenlik katmanlarıyla donatılmış versiyonu olarak geliştirildi.
Ancak ayın başında ABD hükümeti, güvenilir bir iş ortağının (daha sonra bunun Amazon olduğu ortaya çıktı) Fable’ın güvenlik bariyerlerini aşmayı başardığını açıkladı. “Jailbreak” olarak adlandırılan bu yöntem, modelin güvenlik sınırlarının çeşitli istemlerle devre dışı bırakılabilmesini ifade ediyor.
Anthropic ise söz konusu açıkların görece basit yöntemlerle gerçekleştirildiğini ve benzer zafiyetlerin diğer kamuya açık büyük dil modellerinde de görülebildiğini savundu.
Şirket, Amazon tarafından bildirilen güvenlik açığını doğrudan engelleyen yeni bir koruma mekanizması geliştirdiğini de açıkladı.
Yabancı kullanıcıların erişimi tamamen durdurulmuştu
Güvenlik endişeleri nedeniyle ABD Ticaret Bakanlığı, Anthropic’in modellerini yabancı uyruklu kişilerin kullanımını tamamen durdurmasını istemişti. Bu karar yalnızca müşterileri değil, şirket bünyesinde çalışan yabancı uyruklu Anthropic çalışanlarını da kapsıyordu.
Bunun üzerine Anthropic, hem Mythos hem de Fable modellerine erişimi geçici olarak askıya aldı.
Şirket ile hükümet arasında yürütülen çalışmaların ardından geçen hafta Mythos modeli yalnızca hükümet tarafından onaylanan sınırlı sayıdaki kuruluşa yeniden açılmıştı. Son kararla birlikte ihracat kısıtlaması tamamen kaldırılarak modeller yeniden erişime sunuluyor.
Yapay zeka düzenlemelerinde belirsizlik sürüyor
Uzmanlara göre Mythos, siber güvenlik açıklarını bugüne kadar görülmemiş bir hızda tespit edip istismar edebilecek kapasiteye sahip. Bu nedenle Anthropic, modeli ilk aşamada yalnızca kritik yazılım altyapılarının güvenliğini sağlamak amacıyla belirli stratejik ortaklara sunmayı tercih etmişti.
Yaşanan süreç, yapay zeka teknolojilerinin mevcut düzenleyici çerçevelerin çok daha hızlı ilerlediğini bir kez daha ortaya koydu. Güvenlik riskleri nedeniyle geliştirilen ihracat kısıtlamalarının kısa süre içinde kaldırılması da, sektörün hala dinamik ve belirsiz bir regülasyon ortamında faaliyet gösterdiğini gösteriyor.
Benzer bir yaklaşımın OpenAI için de gündeme geldiği belirtiliyor. Beyaz Saray’ın, şirketten gelişmiş yeteneklere sahip olması beklenen GPT-5.6 modelini ilk etapta yalnızca hükümet tarafından onaylanan sınırlı sayıdaki ortakla paylaşmasını istediği ifade ediliyor. OpenAI ise bu süreçte yaptığı açıklamada, hükümet onayına dayalı erişim modelinin uzun vadede standart uygulama haline gelmemesi gerektiğini savunmuştu.